Kleinste dorp van Texel

De Waal is met 415 inwoners het kleinste dorp van Texel. Het is een schilderachtig dorpje met slechts enkele smalle straatjes. De schattige oude huisjes en boerderijen zorgen ervoor dat u zich even echt in een andere wereld waant.

Cultuurhistorisch Museum Texel

In De Waal vindt u het Cultuurhistorisch Museum Texel. Dit verrassende en interessante museum is gevestigd in een oude boerderij en biedt inzicht in het vroegere leven op Texel. Er worden hier onder andere oude koetsen en landbouwwerktuigen tentoongesteld en men leert veel over de geschiedenis van het boerenleven op Texel. 

Centraal op het eiland

Hotel De Waal is gelegen in het midden van De Waal en ligt in de nabijheid van mooie fietspaden, natuurgebieden en vogelreservaten. Het bos en strand zijn met de auto en fiets goed en snel bereikbaar.

  • slide
  • slide
  • slide

Historie De Waal

Evenals Den Burg, Oosterend en Den Hoorn is De Waal gebouwd op één van de keileem opstuwingen uit de ijstijd. Aan de noordwestzijde van het dorp (de Polderweg) is duidelijk zichtbaar hoe hoog het dorp ligt ten opzichte van polder Waal en Burg. Voordat deze polder voor de eerste maal werd drooggemaakt (1436) kon de zee vrij tussen het dorp en het hoge land rond Den Burg stromen.

Polder Waal en Burg

Tot 1613 heeft De Waal aan zee gelegen. Daarna lukte het om polder Waal en Burg definitief droog te krijgen en sindsdien ligt De Waal centraal op het eiland. In 1909 heeft Natuurmonumenten de eerste grond in Waal en Burg gekocht, waarna de polder is uitgegroeid tot een zeer belangrijk broed- en overwinteringsgebied voor vogels. Waal en Burg is één van de vele natuurgebieden die Texel rijk is.

De bewoners van verschillende buurtschappen brachten door middel van dammen verbindingen tussen de hoger gelegen delen aan. De Bomendiek, de fraaie zuidelijke toegangsweg tot De Waal, is naar men aanneemt één van die eerste dammen. Later werd de dam verder verhoogd en kreeg deze, tot de droogmaking van polder Waal en Burg, een dijkfunctie.

Het oude dorp

Oorspronkelijk stond in De Waal een uit de 11e eeuw stammend tufstenen kerkje. Dit bouwwerk werd in de 19e eeuw afgebroken en vervangen door een bakstenen kerk. Tijdens de opstand van de Georgiërs aan het einde van de Tweede Wereldoorlog, brandde de kerk tot de grond toe af. Bij de herbouw stuitte men op de uit zwerfkeien bestaande fundamenten. De nieuwe kerk kwam in 1952 gereed. Tot 1961 had deze kerk geen toren, omdat een bouwstop op kerktorens afgekondigd was. Het orgel in de kerk maakte deel uit van de Nederlandse inzending naar de Expo in Brussel in 1958.